Sint-Jacobsschelpen, een delicatesse uit de zee

We kennen de sint-jakobsschelp als een gastronomische specialiteit. Toen ik een kind was, werden deze lekkernij alleen opgediend bij huwelijksfeesten of speciale gelegenheden. Ik denk dat mijn moeder geen enkel idee had, hoe ze deze delicatesse moest klaarmaken.

Nu worden in menige keukens Sint-Jacobsschelpen klaargemaakt.

225bc16a3eb58b5e461a404f8a4acbec_medium.

Vanwaar komt de naam St-Jacobsschelp?

Bij de Romeinen was de Jacobsschelp als symbool al bekend. De schelp staat voor vruchtbaarheid, en wedergeboorte.

Ik denk ook aan een meesterwerk van de Italiaanse kunstschilder Sandro Botticello nl. ‘De geboorte van Venus’ uit de 15de eeuw. (te bezichtigen in Florence).

eab36f83b3198da25155848e28581ad9_medium.

In de klassieke mythologie wordt beschreven hoe Venus, de godin van de schoonheid en de liefde, wordt geboren uit het schuim van de zee. Botticelli beeldde haar af, staande in een geopende schelp.

a16422a6e4ea9dc7072f044b4bcfd8ee_medium.

In de middeleeuwen brachten pelgrims een schelp mee als bewijs van goede voleinding van hun bedevaart naar Santiago de Compostella. In die tijd was dit weekdier immers enkel in die regio te vinden. In Santiago de Compostella bevindt zich het graf van de apostel Jacobus. Hieraan dankt de schelp dan ook haar naam.

e54fc6ed76fe15c8f951d75266fdd0d4_medium.

4f4572c98ea3ed3846bb1b218f324b7e_medium.

De sint-jacobsschelp is het embleem van de bedevaart naar Santiago de Compostela en staat in het algemeen symbool voor pelgrims. Het zichtbaar dragen van de schelp, op de hoed of de jas genaaid, of bengelend aan hun rugzak gaf bescherming tegen struikrovers, die de dragers uit een erecode met rust lieten (maar waarschijnlijk ook omdat ze wisten dat er bij de arme bedevaartgangers niets te halen viel).  Langs de route wordt de Jacobsschelp als een wegwijzer gebruikt.

43d48e3f8e5dcc2a097381cd69139ef2_medium.

Waar komen de schelpen voor?

De sint-jacobsschelp van de Atlantische Oceaan is te vinden in de wateren van de Noord-Oost Atlantische Oceaan, van het Noorden van Noorwegen tot het Noorden van Marokko, de Noordzee en het Kanaal. De St.-jakobsschelp komt vooral voor aan de kusten van Portugal, Spanje en Frankrijk. Ook in het noorden van Bretagne  – in de Côtes d’Armor – wordt veel gevist op de ‘Coquilles Saint-Jacques’.

32697dbc367088281ed7a228d67cbc56_medium.

Maar tegenwoordig worden de schelpen zelfs opgevist van IJsland over Groot-Brittannië. En ook in Japan, Canada en de Verenigde Staten kent men deze lekkernij.

De jakobsschelp leeft op zandslibachtige bodem tussen 10 en 80 meter onder de zee. Het dier leeft plat op de zeebodem, met de bolle klep aan de onderzijde. Jonge dieren kunnen zich met byssusdraden aan een substraat vasthechten. Volwassen dieren liggen los en verkiezen zandige bodems.

b028bcb928d1cbc825bf92e83710b181_medium.

Een Jacobsschelp op de bodem van de zee, omgeven door zeesla. De mond van Jacobsschelp is bezet met tastdraden.

Sint-jacobsschelpen behoren, samen met oesters en mosselen tot de ‘tweekleppige schelpdieren’ (of bivalven). Dit betekent dat de kern week is, het omsloten is door 2 scharnierende kleppen en het weekdier kieuwen met plaatjes heeft om te ademen.

Ze verplaatsen zich door de kleppen met kracht te sluiten. Hierbij verlaat het water met kracht de schelp aan de kant waar het slot zit, zodat het eruitziet of de schelp zich als het ware een weg door het water hapt. De schelp is bezet met oogjes waarmee het de omgeving in de gaten houdt. Bij gevaar zwemt het weg door de kleppen te bewegen.

en nog zoveel meer kan je zien en lezen als je klikt op … VERVOLG


Geef een reactie

Vul je gegevens in of klik op een icoon om in te loggen.

WordPress.com logo

Je reageert onder je WordPress.com account. Log uit / Bijwerken )

Twitter-afbeelding

Je reageert onder je Twitter account. Log uit / Bijwerken )

Facebook foto

Je reageert onder je Facebook account. Log uit / Bijwerken )

Google+ photo

Je reageert onder je Google+ account. Log uit / Bijwerken )

Verbinden met %s